Al ruim een jaar is de wijkraad bezig de toename van (illegale) airbnb-adressen bij de gemeente onder de aandacht te brengen. Door te wijzen op de vele risico’s en melding te maken van overlast die sommige bewoners nu al ondervinden. Tot nu toe heeft de gemeente nog geen enkele concrete maatregel genomen. Vandaar dat wij vorige week, samen met de wijkraden Vijfhoek en Heiliglanden – de Kamp, deze ‘brandbrief‘ aan de gemeenteraad hebben gestuurd.


Aan de raad van de gemeente Haarlem
Grote Markt 1
-per email-

Haarlem,   2-4-2017

Geachte leden van de raad,

De centrumwijkraden en de Haarlemse horecaondernemers aangesloten bij de Koninklijke Horeca Nederland, uiten hun grote zorgen over de toename aan illegale B&B-adressen in onze gemeente en het naar ons inzicht achterblijven van concrete handhaving en bestrijding van deze illegale praktijken door het gemeentelijk apparaat.

In november 2016 hebben drie centrumwijkraden hun zorgen geuit over de toename van het aantal illegale B&B-adressen (‘particuliere verhuur’) in de Haarlemse binnenstad. Het college heeft eind vorig jaar, na overleg met ons, daarop voor bewoners de mogelijkheid gecreëerd om overlast te melden. Wij zijn het college erkentelijk voor de snelheid waarmee deze actie is ondernomen, maar wij vinden de maatregel niet toereikend. Wij roepen de hulp van uw raad in om het college te bewegen daadwerkelijk in actie te komen tegen illegale B&B’s en verdere toename van de illegaliteit tegen te gaan.

De problemen en risico’s veroorzaakt door de illegale B&B’s gaan verder dan mogelijke overlast. Wij hebben eerder het college onderstaand overzicht aan reële risico’s toegestuurd:

  • De sociale ontwrichting van een wijk of straat als er steeds meer (delen van) woningen onttrokken worden voor verhuur aan toeristen.
  • De onttrekking van woonruimte bedoeld voor verhuur of verkoop aan woningzoekenden.
  • Overlast (toeristen hebben een ander leefritme; lawaai; vuil op straat).
  • Het risico van slechte hygiënische omstandigheden. (In Amsterdam zijn AirBnB’s ontruimd waar veel bedluizen werden aangetroffen.)
  • De oneerlijke concurrentie t.o.v. ‘echte’ B&B’s en hotels.
  • De illegaliteit van de verhuur, onder andere door strijdigheid met het bestemmingsplan.
  • Het niet voldoen aan gemeentelijke voorschriften m.b.t. bijvoorbeeld brandveiligheid.
  • Het niet betalen van diverse gemeentelijke belastingen en leges (‘woonfraude’).

Zoals we in onze email van 7 november 2016 aangaven, heeft de gemeente de bestuurlijke verantwoordelijkheid om de genoemde zaken aan te pakken, regelgeving toe te passen en handhavend op te treden. Daarbij mag de gemeente niet afwachten tot bewoners of wijkraden meldingen doen. Handhaving en toepassing van bestaande regelgeving is onmisbaar voor de geloofwaardigheid van de gemeente en de regels die zij stelt.

Amsterdam als voorbeeld
Het aantal illegale B&B-adressen is in Haarlem procentueel nu nog aanzienlijk lager dan in Amsterdam. Maar de wijkraden zien wel een toename in het aanbod. Het lijkt er sterk op dat Haarlem steeds meer als alternatief voor Amsterdam wordt aangeboden. Wij zien daarom graag dat Haarlem op dit terrein het voorbeeld van metropoolregiopartner Amsterdam volgt en leert van de aanpak daar, met intensievere handhaving én het opleggen van forse boetes. En, het Amsterdamse college ‘zit er bovenop’.

Eigen inventarisatie
Wij hebben zelf aan de hand van enkele sites een korte inventarisatie gedaan van mogelijk illegale B&B-adressen. We vonden binnen 30 minuten ruim 20 concrete adressen. Soms met zes AirBnB-appartementen in één pand, zonder dat de eigenaar/verhuurder in dat pand woont. We vonden diverse AirBB adressen behorend bij één ondernemer/eigenaar/sleutelmakelaar. Dit resultaat van onze zeer beperkte zoekactie is maar een klein deel van wat op dergelijke sites wordt aangeboden. Waar het ons lukt, zal het ook de gemeente vrij eenvoudig lukken om dergelijke adressen te vinden.

Zoals we aangaven, is controle en handhaving een taak van het gemeentebestuur, niet van uw burgers. Naar aanleiding van gesprekken met de primair verantwoordelijk wethouder en (schriftelijke) antwoorden die we op onze (schriftelijke) vragen kregen, concluderen we dat:

  • Het college de gemeentelijke spelregels met betrekking tot illegale B&B’s onvoldoende actief en nauwelijks uit eigen initiatief handhaaft.
  • Er zelfs in die gevallen waarin burgers melding hebben gedaan van overlast door een illegaal B&B-adres, er nog geen maatregelen zijn getroffen.

Daarom verzoeken we u als raad om het college tot actie aan te zetten en het college concreet te verzoeken:

  • De controlerende en handhavende verantwoordelijkheden op het terrein van B&B‘s, als goed bestuur, eigenstandig en daadwerkelijk ter hand te nemen.
  • Burgers en exploitanten van airbnb- en B&B-adressen duidelijk te informeren welke regels er zijn, welke controle er is en welke sancties kunnen worden toegepast.
  • U periodiek te informeren over de geleverde inspanningen en resultaten op het beleidsterrein.

De toename van toeristen die verblijven in onze hotels en legale B&B’s draagt in belangrijke mate bij aan het economisch welzijn van onze stad. We ageren echter met klem tegen de grote negatieve gevolgen die ontstaan door illegale praktijken die op allerlei manieren het sociaal en maatschappelijk welzijn schaden, niets bijdragen aan het economisch welzijn van de stad en schadelijk zijn voor het gerechtvaardigde economische belang van legale Haarlemse ondernemers.

Met vriendelijke groeten,

Wijkraad Binnenstad
Wijkraad Vijfhoek, Raaks en Doelen
Wijkraad Heiliglanden/de Kamp
Koninklijke Horeca Nederland, afd. Haarlem én de Haarlemse hoteliers

p/a Pierre Winkler (woordvoerder): pierre.winkler@wijkraadbinnenstadhaarlem.nl

cc verzonden aan: het college van B&W, de burgemeester (als bestuursorgaan), de Rekenkamercommissie, het Haarlems Dagblad,